Volg ons op:

Text Size
  • Increase
  • Decrease
  • Normal

Current Size: 75%

EUREGIO onderzoekt mogelijke aanpak om grensoverschrijdende studentenmobiliteit te bevorderen

De Nederlandse grensregio Achterhoek heeft geen universiteit of hogeschool. Jongeren verhuizen daarom voor hun studie vaak naar de grotere steden in Nederland. Dit heeft een ‘brain drain’ tot gevolg aangezien veel afgestudeerden achteraf niet terug komen.

Het wegtrekken van jongeren is een bedreiging voor de regio en in het bijzonder de economie. Een oplossing voor het probleem zou kunnen zijn om Achterhoekse jongeren aan te moedigen om van grensoverschrijdend vervolgonderwijs gebruik te maken. De Nederlandse studenten zouden dan in de omgeving van de Achterhoek kunnen blijven wonen en tegelijk gaan studeren aan aantrekkelijke hogescholen en universiteiten in Duitsland. Daardoor zou ook hun band met het grensgebied versterkt kunnen worden. Deze mogelijkheid wordt momenteel nog onvoldoende waargenomen.

Vanwege het onbenutte potentieel heeft de EUREGIO-Raad het EUREGIO-secretariaat de opdracht gegeven een onderzoek uit te voeren naar de grensoverschrijdende mobiliteit van studenten. De bedoeling van het onderzoek was na te gaan hoe Nederlandse studenten kunnen worden gestimuleerd om voor een studie in Duitsland te kiezen.

Kansen van grensoverschrijdend vervolgonderwijs

De bedrijven in de Achterhoek kunnen er alleen maar van profiteren als ze over medewerkers beschikken die in het buurland hebben gestudeerd. Niet alleen vanwege hun taalkennis maar ook omdat ze met hun kennis van Duitse technologie aan het succes van Nederlandse bedrijven kunnen bijdragen. Nederlandse leerlingen kunnen dus hun toekomstige kansen op de arbeidsmarkt aanzienlijk verbeteren als ze de stap over de grens durven zetten. Ook vanuit financieel perspectief biedt een studie in Duitsland voordelen: de kosten voor het levensonderhoud zijn er doorgaans lager dan in Nederland. Bovendien hoef je aan Duitse universiteiten en hogescholen geen collegegeld te betalen. Het is voor studenten ook goed om te weten dat ze hun bijbaantje en hun sociaal netwerk kunnen blijven behouden als ze in het grensgebied blijven wonen.

Initiatieven tot dusver

Om een overzicht over al bestaande initiatieven en programma's te verkrijgen, heeft de EUREGIO niet alleen een deskreserach uitgevoerd maar ook contact opgenomen met de belangrijke stakeholders op het gebied van (vervolg-)onderwijs. Aan de Nederlandse kant waren dit naast scholen in de Achterhoek ook bemiddelende instanties zoals de Regio Achterhoek, het Platform Onderwijs & Arbeidsmarkt (POA) en de Stichting Achterhoek VO. Aan de Duitse kant werden hogescholen in het grensgebied geïnterviewd.

Met betrekking tot de Nederlandse instellingen bleek dat noch de bemiddelende organisaties noch de scholen tot dusver actief voor een studie in Duitsland hebben geworven. Positief is wel de tegenwoordig hoge inzet voor de Duitse taal. Aan de andere kant van de grens hebben de hogescholen tot dusver eveneens weinig gedaan om Nederlandse studenten aan te werven. Enkele hogescholen toonden echter belangstelling voor marketingactiviteiten in Nederland op korte of middellange termijn. Veelbelovend is ook het feit dat een aantal universiteiten in de uitgebreide omgeving van de Achterhoek Duits-Nederlandse “joint-programma's” aanbieden. Deze tussenvariant van vervolgonderwijs in het buurland kan eraan bijdragen dat de grensregio bij de studenten als interessante woon- en werkomgeving onder de aandacht wordt gebracht.

Uit het onderzoek bleek verder dat het zo genaamde Duitslanddesk - een initiatief van het DIA, de DAAD en het Nederlandse Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap om de studentenmobiliteit te bevorderen - zowel door de bemiddelende instellingen als de scholen in de Achterhoek nog onderbelicht wordt. Het Duitslanddesk (www.studereninduitsland.nl) informeert over de mogelijkheden en voordelen van een studie in Duitsland en beheert een studiebeurzen-programma speciaal voor Duitsland.

Toekomstperspectieven

Op basis van de opgedane inzichten heeft de EUREGIO voor alle betrokken instanties aanbevelingen geformuleerd. Een belangrijke maatregel voor de Regio Achterhoek en het POA is bijvoorbeeld de oprichting van een contactgroep die de Duitse hogescholen ondersteunt bij de identificatie van de belangrijkste studievoorlichtingsdagen en -beurzen. Bovendien zou het zinvol zijn om aan iedere school een portefeuillehouder onderwijsmobiliteit te benoemen. Deze maatregelen zouden de communicatie tussen de verschillende stakeholders cruciaal kunnen verbeteren.

Het volledige rapport kunt u via onderstaande link downloaden.